Son uşaq pulu

O axşam metrodan çıxanda beynimdə yalnız bir şey vardı: süd. Uşağın səhərdən öskürəyi vardı. Evdə demək olar ki, heç nə qalmamışdı. Kartıma günorta aliment köçmüşdü — böyük pul yox, sadəcə bir neçə günlük nəfəs kimi bir şey. Mən metrodan çıxıb evə qədər gedəndə həmin pulu beynimdə artıq bölmüşdüm: süd, sirop, çörək, yolpulu, bəlkə kommunala da azacıq.

Binaya girəndə pəncərə altındakı tozlu yerdə bir bükülmüş kağız gördüm. Açarları çıxaranda onu da qeyri-ixtiyari götürüb cibimə atdım. Liftə mindim, üzüm güzgüdə özümə yad gəldi: solğun, əsəbi, yorğun. Evə qalxanda o kağızı ağlımdan da çıxarmışdım.

Mətbəxə girən kimi soyuducunu açdım. İşığı parlaq idi, içi isə elə boş idi ki, adamın ürəyi sıxılırdı. Yarım çörək, iki yumurta, bir az su. Uşağın ayı şəkilli fincanı alt rəfdə idi. Süd yox idi.

Otaqdan oğlumun səsi gəldi: “Ana, sabah sıyıq olacaq?”

Dedim: “Olacaq.” Ana bəzən uşağa yalan danışmır. Sadəcə sabahı bugündən qabaq xilas etməyə çalışır.

Çaydanı qoydum, sonra bank tətbiqini açdım. Pul gəlmişdi. Az idi. O qədər az idi ki, sevinmək üçün belə dar gəlirdi. Yenə də bu pul həmin gecə mənim üçün hər şey idi.

Telefonu stolun üstünə qoydum, pencəyin cibindən çıxan o bükülmüş kağızı açdım. Üstündə yazılmışdı: betandreas casino. Cırıq, nazik, əzilmiş kağız idi. Adı bir neçə saniyə baxıb yenə stolun üstünə atdım. Amma nədənsə beynimdə qaldı.

Gecə uşaq yatandan sonra telefonu götürüb sayta bir dəfə girdim, baxdım, çıxdım. Sonra köhnə noutbuku açdım. Telefonda baxmaq daha da miskin görünürdü. Böyük ekran adamın etdiyi səhvi gizlətmir, sadəcə ona bir az məsafə verir. Elə bil bunu edən sən yox, başqa biridir.

Qeydiyyat çox çəkmədi. Məlumatları sakit-sakit doldurdum. Ən qorxulusu da elə o idi. İnsan bəzən ən pis qərarlarını qışqıraraq yox, tam sakitliklə verir.

İlk depoziti elə həmin aliment pulundan etdim. Hamısını yox. Özümə hələ də guya ağıllı davrandığımı göstərmək üçün bir hissəsini saxladım. Amma bu artıq uşaq pulu idi. Südün, siropun, çörəyin pulu.

Bir slota girdim. Nə adı yadımda qaldı, nə görünüşü. Mən o gecə nə əyləncə axtarırdım, nə də bəxt. Sadəcə sabahı birtəhər deşib keçmək üçün divarda xəyali bir qapı axtarırdım.

Əvvəl hər şey gözlənildiyi kimi getdi. Boş. Sonra xırda bir şey. Sonra yenə boş. Mətbəxdə oturub noutbuka baxırdım və özümə getdikcə daha çox nifrət edirdim. Uşaq o biri otaqda yatırdı, mən isə son pulu fırladırdım. Saytı bağlamaq istədim, amma bağlamadım. Çünki insan tam batana qədər yenə də “bəlkə” sözündən yapışır.

Sonra balaca bir uduş gəldi. Elə böyük bir şey deyildi. Amma ən pis də bu oldu. Çünki sıfırdan daha təhlükəli olan şey balaca ümiddir. Balans azacıq qalxdı və mən elə oradaca ilişdim. Beynim dedi: bir az da gözlə.

Gözlədim. Bir az da oynadım.

O balaca uduş çox çəkmədən geri getdi. Sonra üstünə qalan məbləğ də getdi. Sonra hər şey. Ekranda sıfır qaldı. Mən isə hələ də noutbukun qarşısında oturmuşdum, elə bil kifayət qədər baxsam, rəqəm dəyişəcək.

Dəyişmədi.

Bank tətbiqini açdım. Sonra sayt tarixçəsinə baxdım. Sonra yenə boş balansa. Hər şey həddindən artıq aydın idi: aliment gəlmişdi, mən onu içəri salmışdım, bir az udmuşdum, dayanmayıb hamısını itirmişdim.

Ən ağır olan da bu idi. Uduzmaq yox. Uşağın pulu ilə uduzmaq.

Həmin gecə demək olar ki, yatmadım. Divanda uzanıb oğlumun yuxuda öskürməsini dinlədim. Mətbəxdə çaydan soyumuşdu. Noutbuk bağlı qalmışdı, elə bil özü də utandığından qapağını bağlamışdı. Bir neçə dəfə mətbəxə keçib soyuducunu açdım, yenə bağladım. İçindəki boşluq artıq adi boşluq deyildi, üzümə vurulan bir həqiqət idi.

Səhər oğlum yuxudan qalxıb mətbəxə gəldi: “Ana, sıyıq olacaq?”

Mən ona baxdım və başa düşdüm ki, uduzmağın özündən daha ağır bir şey var: uşağın gözünün içinə baxıb sanki heç nə olmayıbmış kimi davranmaq.

Evdə nə vardısa, ondan nəsə hazırladım. Sonra komodun çekmecesini açdım. Çoxdan toxunmadığım balaca bir qutu çıxardım. İçində nazik bir zəncir və sırğalar vardı. Nə böyük sərvət idi, nə də böyük sevginin xatirəsi. Sadəcə ən son ana saxlanılan şeylər idi.

Qutunu açmadan xeyli əlimdə tutdum. Sonra açdım.

Elə orada da tam anladım bu gecənin nə ilə bitdiyini. Sıfır balansla yox. Boş kartla yox. Onunla ki, mən — 29 yaşlı bir qadın, ana — Yasamaldakı mətbəximdə uşaq fincanının yanında oturub lombardın neçə verəcəyini düşünürəm.

Demək, ən pis gün elə bu imiş.

Ən iyrənc tərəfi isə o idi ki, ora qayıtmağın yolunu artıq bilirdim. Sayt yerində idi. Cibimdən çıxan o əzilmiş vərəq də hələ tullanmamışdı. Onun orada qalması lombarda getmək fikrindən də ağır gəlirdi mənə.

Çünki bəzəyi bir dəfə girov qoymaq olar. Amma utancı, görünür, adam dönə-dönə uduza bilir.